Godina i mesto rođenja i smrti:
1897, Niš – 1941, Kragujevac
Adresa poslednjeg prebivališta:
Kragujevac
Srodnici:
Supruga: Sarina Eli (rođena Judić) – stradala u logoru na Sajmištu
Sinovi:
– Leon Eli (1929–1941), stradao u logoru na Sajmištu
– Miša Eli (1931–1941), stradao u logoru na Sajmištu
Biografija:
Moša Eli rođen je 1897. godine u Nišu. Gimnaziju je završio u Kragujevcu, gde se već u mladosti isticao kao odličan učenik i aktivan učesnik školskih i kulturnih društava. Kao član literarne družine „Podmladak“, razvio je interesovanje za progresivne i levičarske ideje. Studije medicine započeo je u Bernu, a doktorirao u Beču, gde je tokom studentskih dana bio član Kluba studenata socijalista iz Jugoslavije, osnovanog 1919. godine. Prema pojedinim izvorima, kasnije je bio aktivan i u socijaldemokratskom pokretu.
Po povratku u Kragujevac oženio se Sarinom Judić, sa kojom je dobio dva sina, Leona i Mišu. Od 1927. godine radio je u kragujevačkoj bolnici, gde je stekao ugled izuzetnog lekara i humaniste, naročito posvećenog lečenju radnika i siromašnih sugrađana. Zajedno sa dr Miloradom Glišićem, 1937. godine otvorio je privatni hirurško-ginekološki sanatorijum za žene u Ljubičinoj ulici. Paralelno je radio u Banovinskoj i Vojnoj bolnici u Kragujevcu, gde je bio zamenik šefa odeljenja, a 1935. godine imenovan je za šefa odeljenja.
Moša Eli bio je istaknuti javni radnik. Učestvovao je u organizaciji proslave stogodišnjice kragujevačke Gimnazije 1933. godine i bio član odbora za doček kralja Aleksandra I Karađorđevića. Kao predsednik Jevrejske opštine u Kragujevcu, 1930. godine ustupio je prostorije svoje kuće za potrebe jevrejske veroispovedne zajednice. Bio je aktivan u radu Crvenog krsta Kragujevca i Jugoslavije, gde se istakao predavanjima, organizacionim angažovanjem i materijalnom podrškom, zbog čega je odlikovan Zlatnom grančicom Crvenog krsta. Savremenici su svedočili o visokom ugledu i poštovanju koje je uživao u lokalnoj zajednici.
Na početku ustanka 1941. godine pomagao je Kragujevački partizanski odred pružajući materijalnu i sanitetsku pomoć. Kao ugledni lekar, javni radnik i predsednik Jevrejske opštine, bio je često privođen. Dana 18. oktobra 1941. godine uhapšen je zajedno sa drugim Jevrejima i politički sumnjivim licima i zatvoren u improvizovanom pritvoru na Stanovljanskom polju. Streljan je 20. oktobra 1941. godine u Kragujevcu. Njegova supruga Sarina i sinovi Leon i Miša stradali su u logoru na Sajmištu u Beogradu.
https://jevrejskadigitalnabiblioteka.rs/bitstream/handle/123456789/2376/DvePeticijeNeDamoJevrejeOCR.pdf?sequence=1&isAllowed=y Holokaust, sećanje, kultura (I)